Tìm hiểu văn bản: Đêm nay Bác không ngủ

I. Tìm hiểu chung

1. Tác giả

– Minh Huệ (1927 – 2003) tên khai sinh là Nguyễn Đức Thái Quê ở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An.

– Làm thơ từ thời kháng chiến chống thực dân Pháp

– Tác phẩm: được viết dựa trên sự kiện “chiến dịch Biên giới” (1950) Bác Hồ trực tiếp ra trận và theo dõi, chỉ huy chiến đấu.

2. Đọc – chú thích

a. Đọc: Giọng đọc tâm tình, chậm rãi, phân biệt 3 giọng: giọng kể, giọng anh đội viên (lo lắng) và giọng Bác (trầm ấm, chậm rãi)

b. Chú thích:

3. Bố cục: 3 đoạn

– Khổ 1: Sự thắc mắc của anh đội viên với Bác trong đêm rừng Việt Bắc

– Khổ 16: Lí do không ngủ của Bác Hồ

II. Tìm hiểu chi tiết

1. HÌnh ảnh Bác Hồ

– Thời gian, không gian, trời khuya, bên bếp lửa, mưa lâm thêm…

– Hình dáng, vẻ mặt trầm ngâm, mái tóc bạc, ngồi đinh ninh, chòm râu

– Củ chỉ: đốt lửa, đi dém chăn cho từng người, dón chân nhẹ nhàng

– Lời nói: nhẹ nhàng, ôn tồn đầy quan tâm: “Cháu cứ việc ngủ ngon”

– Tâm tư: thương đoàn dân công

=> Tác giả miêu tả theo trình tự: không gian, thời gian, cử chỉ, lời nhói, tâm trạng

– Dùng thể thơ 5 chữ có vần, điệu

– Dùng nhiều từ láy gợi hình -> Bác hiện lên sinh động

=> Bác giống người cha, người ông thân thiết đang lo lắng, ân cần chăm sóc cho con cháu

=> Tình yêu thương giản dị, sâu sắc nhưng cũng thật lớn lao của Bác dành cho quân và dân ta

2. Tâm tư của người đội viên chiến sĩ

* Lần thứ nhất thức dậy

Tâm tư của anh được thể hiện qua những câu thơ

+ Anh đội nhiên nhìn Bác

+ Anh đội viên mơ màng

+ Anh nằm lo Bác ốm…

=> Thương yêu, cảm phục trước tấm lòng yêu thương bộ đội của Bác

Nghệ thuật so sánh: gợi tả sự vĩ đại của Bác, thể hiện tình cảm anh đội viên

* Lần thứ 3 thức dậy

+ Anh hốt hoảng giật mình

+ Anh vội vàng nằng nặc

+ Anh đội viên nhìn Bác

=> Tăng dần mức độ bồn chồn, lo cho sức khỏe của Bác, diễn tả tình cảm lo lắng chân thành của anh đội viên với Bác

=> Đảo trật tự, lặp lại “Mời Bác ngủ”

=> Tình cảm thương yêu, cảm phục, ngưỡng vọng

III. Tổng kết

1. Nội dung: tấm lòng yêu thương sâu sắc, rộng lớn của Bác với thân dân, sự cảm phục của người chiến sĩ

2. Nghệ thuật: thể thơ 5 chữ có nhiều vần, kết hợp miêu tả, kể với biểu cảm, nhiều chi tiết giản dị, chân thực

Đăng nhập để nhận thông báo về nội dung cập nhật!

- Advertisement -

Khám phá

Tiếp theo

Cảm nhận của anh (chị) về bài thơ Bếp lửa của nhà thơ Bằng Việt

Bằng Việt thuộc thế hệ nhà văn trẻ được rèn luyện và trưởng thành trong thời kì kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Thơ...

Phân tích nhân vật anh thanh niên trong truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa của Nguyễn Thành Long.

I. Mở bài: Nguyễn Thành Long là một trong những cây bút văn xuôi đáng chú ý trong những năm 60 – 70, chỉ chuyên...

Discover

Các bài viết khác

Cảm nhận của anh (chị) về bài thơ Bếp lửa của nhà thơ Bằng Việt

Bằng Việt thuộc thế hệ nhà văn trẻ được rèn luyện và trưởng thành trong thời kì kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Thơ...

Phân tích nhân vật anh thanh niên trong truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa của Nguyễn Thành Long.

I. Mở bài: Nguyễn Thành Long là một trong những cây bút văn xuôi đáng chú ý trong những năm 60 – 70, chỉ chuyên...

Cảm nhận về nhân vật Nhĩ trong truyện ngắn Bến quê của Nguyễn Minh Châu

I. Mở bài: - Giới thiệu về tác giả Nguyễn Minh Châu: là một nhà văn nổi tiếng và có nhiều tác phẩm được nhiều người...
error: Content is protected !!